
Panel
Vandaag, 15:00
De historische code rood vanwege de extreme hitte heeft voor veel Nederlanders echt verschil gemaakt. Uit representatief onderzoek van het Hart van Nederland Panel blijkt dat 44 procent zegt dat de waarschuwing van het KNMI hun gedrag heeft beïnvloed. Een kwart paste zelfs de plannen voor de dag aan.
Veel mensen geven echter ook aan dat zij zich niet lieten leiden door de weerswaarschuwing. Van de ondervraagden zegt 43 procent dat zij zonder code rood ook al van plan waren voorzichtig te doen vanwege de hitte. 13 procent zegt dat de hitte noch de waarschuwing iets uitmaakten en dat zij de dag gewoon hebben doorgebracht zoals anders.
Het KNMI gaf vrijdag voor het eerst in de geschiedenis code rood af vanwege hitte. Daarbij waarschuwden het KNMI en het RIVM dat niet alleen kwetsbare mensen, maar ook gezonde volwassenen risico lopen door de extreme temperaturen. Mensen kregen onder meer het advies om voldoende water te drinken, zware inspanning te vermijden, uit de zon te blijven tijdens het warmste deel van de dag en extra om te kijken naar ouderen en andere kwetsbare mensen.
Uit het onderzoek blijkt dat 74 procent van de Nederlanders vindt dat die zwaarste waarschuwing terecht is. Bijna een kwart vindt de code rood voor de hitte vrijdag juist overdreven.
Dat betekent niet dat iedereen enthousiast is over het systeem van weerswaarschuwingen. 14 procent vindt zelfs dat het hele systeem van weercodes mag verdwijnen. Onder mensen die zeggen nu op Forum voor Democratie te stemmen ligt dat aandeel met 37 procent aanzienlijk hoger.
Weerswaarschuwingen van het KNMI zorgen regelmatig voor discussie. Critici vinden dat mensen zelf prima kunnen inschatten wanneer het verstandig is om rustig aan te doen. Volgens hen kunnen zware waarschuwingen zoals code rood onnodige onrust veroorzaken.
Uit het onderzoek blijkt dat de meeste Nederlanders daar anders over denken. Bijna twee derde (65 procent) vindt het juist goed dat de overheid en instanties duidelijk waarschuwen bij extreem weer. Zij vinden het beter om een keer te veel te waarschuwen dan een keer te weinig.
Bijna een derde (32 procent) vindt juist dat de overheid meer mag vertrouwen op het gezonde verstand en verantwoordelijkheidsgevoel van mensen. Drie procent kiest geen van beide standpunten.
Dit onderzoek is uitgevoerd onder het Hart van Nederland-panel, dat zo representatief mogelijk is voor de volwassen Nederlandse bevolking op basis van onder meer geslacht, leeftijd, regio, opleiding en politieke voorkeur (Gouden Standaard van Data & Insights Network en CBS). De vragenlijst is door de redactie neutraal opgesteld, het veldwerk is gedaan door onderzoeksbureau No Ties, onderdeel van Highberg. Bij minimaal 2.000 respondenten wordt de steekproef gecontroleerd en zo nodig gewogen; de foutmarge is bij die omvang rond de 2,2 procentpunt bij een uitkomst van 50 procent, met een betrouwbaarheidsniveau van 95 procent. Lees hier de volledige verantwoording van onze panelonderzoeken.