EU grijpt in tegen TikTok: app te verslavend, boete dreigt

TikTok is in overtreding met Europese digitale regels omdat de app te verslavend is. Dat concludeert de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Volgens Brussel is het ontwerp van TikTok erop gericht om gebruikers zo lang mogelijk te laten doorscrollen, met alle gevolgen van dien.

De Commissie wijst onder meer op het oneindig scrollen, het automatisch afspelen van video's, pushmeldingen en sterk gepersonaliseerde aanbevelingen. Al deze functies zorgen ervoor dat gebruikers op de app blijven hangen, vaak langer dan ze zelf willen.

Een TikTok‑hype zorgde in december voor smerige toiletten op middelbare scholen:

1:00

Vieze TikTok-trend zorgt voor problemen op Nederlandse scholen

Volgens de Europese Commissie heeft TikTok onvoldoende onderzocht wat deze verslavende functies doen met de fysieke en mentale gezondheid van gebruikers. Daarbij wordt vooral gewezen op minderjarigen en kwetsbare volwassenen.

Boete

Het leidt nog niet direct tot een boete van de Commissie. Eerst krijgt TikTok de kans om zich te verweren. Als dat niet voldoende is, kan Brussel overgaan tot een boete die kan oplopen tot maximaal 6 procent van de totale wereldwijde jaaromzet van TikTok.

Het ontwerp van TikTok zorgt ervoor dat gebruikers blijven scrollen, bijvoorbeeld door hen te 'belonen' met nieuwe content. "Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat dit kan leiden tot dwangmatig gedrag en een verminderde zelfbeheersing van gebruikers", stelt de Commissie. Verder zou TikTok onvoldoende aandacht hebben gehad voor signalen van dwangmatig gebruik, zoals minderjarigen die 's nachts actief zijn op de app of de hoeveelheid tijd die gebruikers erop doorbrengen.

Maatregelen weinig effect

Ook de maatregelen die TikTok zegt te nemen, hebben volgens de Commissie weinig effect. Hulpmiddelen die schermtijd moeten verminderen, leiden niet tot minder gebruik omdat ze makkelijk te negeren zijn. Daarnaast is ouderlijk toezicht op de app te ingewikkeld. Om het verslavende karakter aan te pakken, moet TikTok het basisontwerp van de app aanpassen, concludeert de Commissie.

Er loopt daarnaast nog een ander onderzoek naar TikTok. Daarbij wordt gekeken naar de aanbevelingen van video’s en of die ervoor zorgen dat minderjarigen content te zien krijgen die niet geschikt is voor hun leeftijd. Dat onderzoek bekijkt ook of de Chinese app zich houdt aan de algemene Europese regels voor privacy en veiligheid van kinderen.