Honderden brandweermensen en rook tot aan Engeland: zo verliep brand Veluwe
Brand
29 apr 2026, 15:15
De grote natuurbrand bij het Gelderse plaatsje 't Harde hield Nederland vanaf het begin van de middag in zijn greep. De brand zorgde voor enorme rookwolken die tot ver buiten de regio te zien en te ruiken waren, leidde tot wegafsluitingen en een massale inzet van hulpdiensten. In dit liveblog lees je terug hoe de situatie zich gedurende de dag ontwikkelde.
Het gaat om een gebied van 500 hectare.
De brand is mogelijk ontstaan tijdens een oefening van Defensie.
De rook trok richting het westen van het land en bereikte zelfs Engeland.
De brand is deels onder controle, het blussen gaat de hele nacht door.
De A28 blijft tot het begin van de ochtendspits afgesloten tussen knooppunt Hattemerbroek en Harderwijk.
22.45 uur - Campinggasten pakken in
Campinggasten op de Veluwe pakken weer in. Ze zijn liever thuis dan dat ze in de rook kamperen, vertellen ze in onderstaande video.
Campinggasten verlaten camping Nunspeet om grote natuurbrand
22.15 uur - NL-Alert gedeeltelijk ingetrokken
Het NL-Alert voor de natuurbrand is voor het grootste deel van het gebied ingetrokken. Mensen die geen last meer hebben van rook, kunnen weer ramen en deuren openen.
In Nunspeet blijft het NL-Alert nog wel actief. Daar kan vannacht nog sprake zijn van rook en stank.
22.10 uur - Deel A28 tot ochtend afgesloten
De A28 tussen knooppunt Hattemerbroek en Harderwijk blijft tot het begin van de ochtendspits in beide richtingen gesloten. Dat meldt Rijkswaterstaat op X. Omrijden kan via de A1 en de A50.
21.35 uur - Burgemeesters prijzen brandweerinzet
Burgemeester Harm-Jan van Schaik van Elburg, waar 't Harde onder valt, prijst de inzet van de vele brandweermensen bij de natuurbrand. Ook de burgemeester van buurgemeente Nunspeet spreekt grote waardering uit voor de hulpdiensten.
Van Schaik nam woensdagavond zelf een kijkje bij de brand. "Je ziet verbrande bomen, damp vanuit de grond komen en op bepaalde plekken ook vlammen." Blom kan zich voorstellen dat de situatie "spanning en onzekerheid" met zich meebrengt. "Op dit moment is er geen aanleiding om zelf in actie te komen. Ik vraag u daarom om rustig te blijven, de aanwijzingen van hulpdiensten te volgen en de officiële kanalen in de gaten te houden."
21.30 uur - Risico voor heel Nederland
In heel Nederland is er verhoogd risico op natuurbranden. Dat komt door de aanhoudende droogte. Hoe snel een natuurbrand kan ontstaan, vertelt meteoroloog Robert de Vries in onderstaande video:
Droogte voorlopig nog niet voorbij: 'Blijft oppassen'
21.15 uur - Ontploffingen bij oefeningen?
Het is nog niet duidelijk of er materiaal tot ontploffing is gebracht woensdag op het militaire oefenterrein bij 't Harde. Dat meldt een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee. Op het terrein Artillerie Schietkamp (ASK) waren meerdere oefeningen. Of er tijdens die oefeningen iets gebeurd is dat heeft geleid tot de brand wordt nog onderzocht.
Op het terrein kan volgens de woordvoerder in theorie gebruik zijn gemaakt van zaken als schietmunitie, granaten en mijnen. Op dit moment is dus nog niet te zeggen of hier iets van is gebruikt.
20.35 uur - Omvang 500 hectare
De brandweer verwacht dat de natuurbrand op het militaire oefenterrein niet verder uitbreidt. Dat zegt een woordvoerster van de veiligheidsregio. De brand is nog niet volledig onder controle, zegt ze er wel bij en het vuur kan "her en der" nog oplaaien. Het gaat om een gebied van 500 hectare, zo'n zevenhonderd voetbalvelden groot.
20.10 uur - In beeld
Op beelden is de impact van de natuurbrand bij 't Harde goed te zien.
Luchtfoto's van de enorme rookwolken. Foto: ANP
De Luchtmacht haalt met Bambi Buckets water op. Foto: ANP
Dikke rookwolken stijgen hoog boven het bos uit. Foto: ANP
Er is veel pers aanwezig. Foto: ANP
Meer dan vierhonderd brandweermensen zijn op de been. Foto: SPS Media
Een gebied van 500 hectare staat in brand. Foto: ANP
De rook hangt boven Nieuwkoop. Foto: Regio15
Om de brand te bestrijden, is een Chinook ingezet. Foto: SPS Media
De snelweg A28 is dicht. Foto: Persbureau Meter
De rookwolk is tot in de weide omgeving te zien. Foto: ANP
19.55 uur - Deel natuurbrand onder controle
Een deel van de natuurbrand is onder controle, zegt een woordvoerster van de veiligheidsregio die ter plaatse is. "Wij verwachten en hopen dat het binnen nu en afzienbare tijd voor het hele gebied geldt."
De rookontwikkeling in 't Harde neemt verder af, maar de natuurbrand is nog niet helemaal onder controle. Volgens de woordvoerster lijkt het erop dat er geen evacuaties in de omgeving nodig zijn. "Er is nu geen aanleiding om te denken dat de brand gaat verergeren."
19.20 uur - Hulp uit meerdere regio's
De hulpdiensten zijn nog altijd volop bezig met het bestrijden van de natuurbrand en krijgen daarbij hulp uit meerdere regio's. Zo is onder meer een droneteam uit Twente ingezet om vanuit de lucht brandhaarden op te sporen, zodat gerichter geblust kan worden.
Ook uit de regio Utrecht komt ondersteuning met materieel en extra mensen. Brandweerlieden uit andere delen van het land helpen daarnaast met aflossing van collega's die al lange tijd in touw zijn.
18.55 uur - Rookpluim bereikt Engeland
De rook van de grote natuurbrand heeft ook Engeland bereikt. Op satellietbeelden is zichtbaar dat de rookpluim over Norwich trekt. Rond 17.00 uur was de pluim duidelijk voor de kust van Engeland te zien.
Volgens het KNMI komt het vaker voor dat bij grote natuurbranden een rookpluim over een groot gebied trekt. Dat heeft onder meer te maken met de wind, de grootte van de brand en zogenoemde inversie. Daarbij neemt de temperatuur met hoogte toe in plaats van af. "Dit werkt als een soort deksel waar de rook tegenaan botst. De pluim wordt dan afgekapt en spreidt vervolgens zijwaarts uit", legt een woordvoerder uit.
18.50 uur - Burgemeester Nunspeet: klaar voor evacuatie
De gemeente Nunspeet is voorbereid op een eventuele evacuatie van bewoners als de brand zich uitbreidt. Dat zegt burgemeester Céline Blom van Nunspeet. In de naburige gemeente Elburg is opvang ingericht, mocht het zover komen.
De brand ontstond op het gebied van de gemeente Elburg, maar vanwege de stand van de wind trekt het vuur de kant van Nunspeet op en is de rookoverlast ook vooral daar. De twee gemeenten hebben woensdag intensief overleg over de brand, legt burgemeester van Elburg Harm-Jan van Schaik uit. In overleg is dus ook een opvanglocatie ingericht voor eventuele evacués, "als dat helaas moet", zegt Blom.
18.30 uur - Dit weten we nu
Verslaggever van Hart van Nederland Ilse van Wingerden praat je bij over wat we tot nu toe weten over de brand:
Grote natuurbrand in 't Harde: dit weten we nu
18.15 uur - Militaire oefening mogelijk oorzaak
Toen de brand uitbrak op het Artillerie Schietkamp werden er verschillende militaire oefeningen gehouden. "Onderzoek moet uitwijzen waar het fout is gegaan", vertelt Doron Wallin, woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee, tegen Hart van Nederland:
Koninklijke Marechaussee onderzoekt oorzaak natuurbrand 't Harde
18.00 uur - Bijna 400 brandweermensen
De brandweer is aanwezig met meerdere pelotons en in totaal bijna vierhonderd mensen. Het blussen gaat waarschijnlijk nog de hele nacht door met blussen.
Ook Defensie helpt bij het blussen met vier Chinook-helikopters, die zijn uitgerust met zogeheten Bambi Buckets waar tot 7600 liter water per keer mee kan worden gedropt. Ook een Cougar, een ander type transporthelikopter, is ingezet.
Foto: SPS Media
17.55 uur - 'Nog hele nacht blussen'
De brand is nog niet onder controle. Dat zegt een woordvoerster van de veiligheidsregio ter plaatse. De brandweer is druk met het blussen van de brand en de woordvoerster denkt dat dit "nog zeker de hele nacht" gaat duren.
Een strook van zo'n 2200 meter breed staat in brand, aldus de woordvoerster. Dat het vuur zo ver kon komen, heeft onder meer te maken met de windrichting.
17.20 uur - A28 hele avond afgesloten
De snelweg A28 tussen Harderwijk en Wezep blijft in elk geval de hele avond afgesloten. Dat meldt Rijkswaterstaat op X. Verkeer wordt geadviseerd de omleidingen via Apeldoorn te blijven volgen.
17.40 uur - Vijf helikopers Luchtmacht ter plaatse
Defensie breidt de inzet verder uit bij de natuurbrand. Een vierde Chinook en een Cougar-transporthelikopter zijn onderweg naar de brand. Daarmee komen er in totaal vijf helikopters in actie om het vuur te bestrijden.
17:35 uur - Natuurkampeerterrein gesloten
Staatsbosbeheer heeft een natuurkampeerterrein niet ver van de brand op het schietterrein in 't Harde gesloten. Het terrein Nieuw Soerel is vooralsnog het enige dat dicht is, zegt een woordvoerder. De kampeerplek ligt hemelsbreed zo'n 10 kilometer van het schietterrein af en bevindt zich in de windrichting van de vele rook die vrijkomt door de brand.
Staatsbosbeheer beheert meerdere gebieden die in de windrichting liggen van de natuurbrand. In een daarvan tussen Nunspeet en Vierhouten woedde korte tijd ook brand, maar de vlammen werden snel gedoofd, zegt een woordvoerder.
17.30 uur - Waardering voor hulpdiensten
Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur Jaimi van Essen spreekt op X zijn waardering uit voor de hulpdiensten. "De natuurbranden die momenteel woeden, waaronder op het militair oefenterrein ’t Harde, hebben grote impact. Veel waardering voor de brandweer en hulpdiensten die onder zware omstandigheden hun werk doen", schrijft hij.
17.15 uur - Zoeken voor omwonenden
Door de brand is de wijde omgeving rondom 't Harde afgezet. Omwonenden zoeken naar manieren om hun bestemming te bereiken:
Omrijden en zoeken: chaos voor bewoners rond natuurbrand 't Harde
16.50 uur - Klachten bij longpatiënten
De luchtvervuiling van de natuurbrand kan schadelijk zijn voor de gezondheid, vooral voor mensen met longklachten. Dat laat Longfonds weten aan Hart van Nederland. "Bij verbranding, zoals bij deze brand, komen veel schadelijke stoffen vrij. Vooral mensen met astma of COPD merken snel dat de luchtkwaliteit verslechtert en kunnen klachten krijgen, zelfs op kilometers afstand."
Het advies is om zware inspanning buiten te vermijden en alert te zijn op klachten. Mensen met een longziekte doen er goed aan hun medicijnen bij zich te houden.
16.20 uur - Vliegverkeer omgeleid
De grote natuurbrand op de Veluwe heeft ook gevolgen voor het vliegverkeer rond Schiphol, meldt NH Nieuws. Vluchten van en naar de luchthaven worden deels om de rookwolk heen geleid, met een kleine omweg richting het oosten.
Een woordvoerder van Luchtverkeersleiding Nederland laat aan de omroep weten dat er een vaste route is ingesteld om de rookpluim heen.
16.15 uur - Tweede NL-Alert verstuurd
Er is een tweede NL-Alert verstuurd. Daarin wordt opgeroepen om uit de rook te blijven, ramen en deuren te sluiten en ventilatie uit te zetten. Ook wordt mensen gevraagd niet de weg op te gaan en hulpdiensten de ruimte te geven, omdat veel wegen zijn afgesloten.
Voor mensen in de directe omgeving blijft het dringende advies om het gebied te verlaten. Wie last krijgt van prikkende ogen door de rook, kan die het beste met water spoelen.
16.10 uur - Rook bereikt Zuid-Holland
De rook van de brand op een schietterrein in 't Harde, op de Veluwe, heeft ook Zuid-Holland bereikt. In een groot deel van het gebied tussen Bodegraven, Alphen aan den Rijn, Leiden en Noordwijk is de rook te zien en te ruiken.
De rook hangt boven Nieuwkoop. Foto: Regio15
De Veiligheidsregio Hollands Midden waarschuwt mensen die er last van hebben hun ramen en deuren dicht te houden.
Ook automobilisten op de A4 tussen Amsterdam en Den Haag melden een rookwolk te zien en te ruiken.
16.00 uur - Geen overlast vakantiepark
Vakantiepark Roompot Bospark De Schaapskooi, tussen 't Harde en Epe, heeft vooralsnog geen last van de grote natuurbrand op het nabijgelegen oefenterrein. "De rook is hier wel te zien, maar doordat de wind de andere kant op staat, merken bezoekers er hier verder niets van", zegt een woordvoerster.
Het park houdt de situatie wel scherp in de gaten en neemt zo nodig maatregelen.
15.45 uur - Derde Chinook onderweg
Defensie schaalt verder op bij de natuurbrand op het Artillerie Schietkamp bij 't Harde. Een derde Chinook-transporthelikopter is onderweg om te helpen blussen, nadat eerder al twee toestellen werden ingezet. De helikopters gebruiken zogeheten Bambi Buckets om grote hoeveelheden water boven het vuur te droppen.
Om de brand te bestrijden, is een Chinook ingezet. Foto: SPS Media
15.30 uur - Brand tijdens militaire oefening
De grote brand op het militaire oefenterrein bij 't Harde ontstond tijdens een militaire oefening op het schietterrein, zegt een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee woensdag. Maar of de brand ook veroorzaakt is door de oefening is nog niet bekend. Daar doet de marechaussee onderzoek naar.
De militairen die bezig waren met de oefening zijn geëvacueerd. Met hoeveel ze aan het oefenen waren, is niet bekend.
15.20 uur - Hoe waait de wind?
De rook trekt door een oosten- tot noordoostenwind richting het westen, meldt meteoroloog Robert de Vries. "Door deze wind is de rook al over Almere en Amsterdam richting de Noordzee geblazen. In delen van Flevoland, het Gooi en de hoofdstad is de brandlucht goed te ruiken", zegt hij.
"De wind blijft de komende uren uit dezelfde richting waaien; donderdag draait die iets naar oost tot zuidoost, waardoor rook mogelijk meer naar het westen tot noordwesten trekt."
15.15 uur - Landelijk coördinatiecentrum Zeist
Er is een landelijk coördinatiecentrum opgezet in Zeist vanwege de aanhoudende droogte en meerdere natuurbranden in het land. "Er zijn nog meer natuurbranden op dit moment. We moeten de inzet van hulpdiensten daarom goed coördineren. De focus ligt nu wel op 't Harde, gezien het formaat van de brand daar", laat Landelijk Coördinator Natuurbrandbeheersing Edwin Kok weten.
Eerder op de dag waren er ook kleinere branden in Helden (Limburg) en Oosterhout (Noord-Brabant), die snel onder controle waren.
De brand in Helden was al snel onder controle. Beeld: Track'88
De brand ontstond in het bos in Oosterhout. Beeld: SQ Vision
15.00 uur - Veel meldingen meldkamer
De rook is inmiddels tot in Amsterdam en omstreken te zien en te ruiken. "De meldkamer ontvangt momenteel veel meldingen van mensen die last hebben van rook", meldt Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland. Door de wind wordt de rook over tientallen kilometers verspreid.
14.50 uur - Afsluiting A28 uitgebreid
De afsluiting van de A28 door de natuurbrand is uitgebreid. De snelweg is nu tussen Harderwijk en Wezep in beide richtingen dicht, meldt Rijkswaterstaat. Verkeer wordt omgeleid via Apeldoorn over de A1 en A50 en moet rekening houden met extra reistijd. Hoe lang de afsluiting duurt, is nog onzeker, maar de verwachting is dat de weg in elk geval tot na de avondspits dicht blijft.
A28 afgesloten door grote natuurbrand bij 't Harde
14.45 uur - NL-Alert verstuurd
Om mensen in de omgeving van 't Harde te waarschuwen, heeft de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland een NL-Alert verstuurd. "Bent u in de buurt van de brand, verlaat dan het gebied", is het dringende advies. Inwoners van onder meer Baarn hebben eveneens een NL-Alert ontvangen over de brand.
14.15 uur - Luchtmacht zet Chinooks in
Defensie zet Chinook-helikopters in bij de grote natuurbrand. Dat meldt het Defensie Helikopter Commando op X. De toestellen vliegen met zogeheten Bambi Buckets, waterzakken die tot 7600 liter water kunnen meenemen. Die worden gevuld in nabijgelegen plassen en vervolgens boven het vuur geleegd om de brand sneller onder controle te krijgen.
Chinooks ingezet bij grote natuurbrand 't Harde
13.45 uur - Rook in wijde omgeving te zien
Op foto's is een grote rookwolk te zien, die tot in de wijde omtrek zichtbaar is.
De rookwolk is tot in de weide omgeving te zien. Foto: ANP
Rook te zien vanuit Emmeloord. Foto: Robert de Vries
13.30 uur - Blussen duurt nog dagen
De grote brand op het militair oefenterrein bij 't Harde is "uitzonderlijk groot" voor Nederlandse begrippen. Dat zegt de Landelijk Coördinator Natuurbrandbeheersing Edwin Kok, van het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV). Volgens hem kan het blussen, gezien de weersomstandigheden, nog dagen duren.
13.00 uur - Brand op Artillerie Schietkamp
Op het terrein van het Artillerie Schietkamp (ASK) bij 't Harde is woensdag rond het middaguur een grote natuurbrand uitgebroken. Meerdere brandweereenheden zijn naar de brand gestuurd.
Het Artillerie Schietkamp 't Harde is een militair oefen- en schietterrein. Het is de enige locatie in Nederland waar met mortieren en andere artillerie geschoten kan en mag worden.
