KNMI gooit weercodes om: waarschuwingen niet langer per provincie

Je hebt ze vast weleens voorbij zien komen, ook in ons eigen weerbericht: de weercodes van het KNMI. Eerst werd er per provincie een waarschuwing uitgegeven, maar vanaf nu gebeurt dat veel gerichter. Dat vertelt Hart van Nederland-meteoroloog Robert de Vries. Het weer trekt zich natuurlijk niets aan van provinciegrenzen en door gerichter te waarschuwen, hoopt het KNMI op minder valse alarmen.

De tijd dat een complete provincie platgelegd wordt door een weeralarm, terwijl dat lang niet overal nodig is, is voorbij. Het KNMI gaat vanaf vandaag veel gerichter waarschuwen. Het doel? Minder onnodige weercodes en meer vertrouwen onder de bevolking.

Moeder natuur kent geen grenzen

Moeder Natuur trekt zich natuurlijk niets aan van menselijke grenzen. Vanaf vandaag doet het KNMI dat ook niet meer. Tot nu toe was het zo dat zodra er extreem weer werd verwacht, bijvoorbeeld in de buurt van Arnhem, de hele provincie Gelderland – van de Noord-Veluwe tot en met de Betuwe – code geel, oranje of rood kreeg.

Dit leidde in de praktijk vaak tot frustratie. In gebieden waar het droog bleef en geen buien kwamen, voelden mensen zich onnodig bang gemaakt. Dat leidde tot zogenoemde 'waarschuwingsmoeheid'. Als er dan écht gevaar dreigde, namen mensen het alarm mogelijk niet meer serieus.

Vaker extremer weer

Vanaf maandag tekenen de meteorologen in De Bilt handmatig specifieke weerzones op de kaart. Alleen het gebied dat daadwerkelijk risico loopt, krijgt een kleurcode (geel, oranje of rood). Dit betekent dat een waarschuwing halverwege een provincie kan ophouden, of juist moeiteloos over meerdere provinciegrenzen heen kan lopen.

Het KNMI benadrukt dat deze stap noodzakelijk is om het vertrouwen in de waarschuwingen te behouden.

Door klimaatverandering krijgen we steeds vaker te maken met extreem weer, zoals zware, lokale stortbuien. Juist omdat dit soort fenomenen heel lokaal kunnen optreden, is waarschuwen per provincie niet meer van deze tijd.

Wettelijke taak

Tot en met mei van dit jaar was het KNMI wettelijk verplicht om weerswaarschuwingen per provincie uit te geven. Door een recente wetswijziging kan het weerinstituut de waarschuwingskaarten nu op een andere manier indelen.

Het waarschuwingssysteem stamde uit 2015. Destijds waren de computermodellen en datasystemen nog niet geavanceerd genoeg. Inmiddels is dat sterk verbeterd.

In bovenstaande video leggen we je het verschil tussen de weercodes van het KNMI uit.