TNO steunt plan JA21: houd Gronings gas achter de hand voor noodsituaties

De discussie laait op nu JA21 volgens de Telegraaf met een initiatiefwet komt om te voorkomen dat alle gasputten definitief worden volgestort met beton. TNO is voorstander. "Dicht met beton? Dan openen ze nooit meer. Dan kun je er nooit meer bij. Het is als een kluis waar je de sleutel van weggooit."

Rene Peters, business director gas technology bij TNO, wijst erop dat de wereld is veranderd. Gasstromen uit het buitenland kunnen stilvallen. "We hebben eigenlijk geen reserve achter de hand", zegt hij donderdagochtend in de 538 Ochtendshow. Volgens hem gaat het niet om opnieuw grootschalig gas winnen, maar om tijdelijk bijspringen in een echte crisis.

Nog honderden miljarden kuub gas in de bodem

In Groningen zit volgens Peters nog zo'n vijfhonderd miljard kuub gas. In kleinere velden op de Noordzee nog eens honderd miljard. Nederland verbruikt jaarlijks ongeveer dertig miljard kuub. "Dat is voor twintig jaar gasgebruik voor Nederland."

Van de circa driehonderd putten in Groningen zijn er nu zeventig dicht. De rest volgt de komende jaren. "Wil je iets doen, dan moet dit uiterlijk volgend jaar worden besloten."

Peters erkent dat het onderwerp gevoelig ligt in Groningen. Volgens hem moeten inwoners ruim worden gecompenseerd bij schade en meeprofiteren als er toch gas wordt gewonnen. "Vertrouwen moet niet opnieuw geschaad worden."

Geopolitieke spanningen

Nederland haalt sinds het terugschroeven van de gaswinning steeds meer gas uit het buitenland, onder meer uit Noorwegen en via lng-schepen uit de Verenigde Staten en het Midden-Oosten. De Mijnraad waarschuwde in 2025 dat daar risico's aan kleven, onder meer door geopolitieke spanningen en mogelijke sabotage van infrastructuur.

De oorlog in het Midden-Oosten zorgt inmiddels voor hogere brandstofprijzen en mogelijk stijgende energierekeningen. "Wij zeggen niet dat er weer grootschalig moet worden opgepompt. Maar wij zeggen wel: leg in de wet vast dat wij – alleen in geval van nood – toegang kunnen houden tot onze eigen bodemvoorraad gas. En dat ook nog onder strikte voorwaarden. Het moet voorkomen dat we grotendeels afhankelijk worden van het buitenland. Dus niet alles ontmantelen en volstorten met beton", aldus Eerdmans.

Kamerdebat

Vooralsnog lijkt er geen meerderheid in de Tweede Kamer voor het standpunt van JA21. PVV-leider Geert Wilders laat al wel weten het plan te steunen, mits alleen in noodgevallen meer gas uit het Groningenveld wordt gewonnen en het gas alleen voor de Nederlandse bevolking wordt gebruikt. De PVV sprak zich eerder uit tegen extra gaswinning uit het Groningenveld. Wel steunde de partij gasboringen uit kleinere velden.

Later donderdag debatteert de Kamer over gas en energie.