Politiek

LIVEBLOG | Opnieuw dagrecord aantal coronabesmettingen, landelijk bijna 8000 nieuwe gevallen

De tweede coronagolf stopt vooralsnog nog niet. Woensdag 22:00 werden de nieuwste coronamaatregelen van kracht. Zo moet de horeca de deuren voor vier weken sluiten, is alcohol kopen na 20:00 verboden en stellen meerdere winkelketens al zelf een mondkapjesplicht in. Het laatste nieuws lees je hier.

– Aantal nieuwe bevestigde coronabesmettingen op vrijdag: 7.997, 172 meer dan gisteren
– Huidig aantal coronapatiënten in het ziekenhuis op vrijdag: 1.553, 27 meer dan gisteren
– Huidig aantal coronapatiënten op de intensive care op vrijdag: 345
– Aantal gemelde sterfgevallen tot nu toe: 6.667
– Check hier het aantal coronabesmettingen in jouw gemeente

Update 17:13 – Koninklijke familie ondanks advies op vakantie in luxe villa in Athene

Nu de drie Nederlandse prinsessen herfstvakantie hebben, lijkt het erop dat de Koninklijke Familie vakantie viert in hun luxe vakantievilla in het Griekse Athene. Het regeringsvliegtuig PH-GOV vertrok vrijdagmiddag. Opvallend is dat de Koninklijke Familie hiermee geen gehoor geeft aan de oproep van premier Mark Rutte om tijdens de herfstvakantie niet op vakantie te gaan.

Lees hier meer.

Update 17:11 – Ministerie verlengt afspraken om huisuitzettingen te voorkomen

Mensen die in financiële problemen zijn gekomen door de coronacrisis moeten ook de komende maanden zoveel mogelijk behoed worden voor huisuitzettingen. Afspraken die het ministerie van Binnenlandse Zaken eerder dit jaar daarover maakte met verhuurders, worden verlengd tot ten minste 1 januari.

Het ministerie sloeg eind maart, aan het begin van de crisis, de handen ineen met verhuurdersorganisaties, brancheverenigingen en de Vereniging Nederlandse Gemeenten om te voorkomen dat mensen op straat komen te staan. Bij elkaar zijn deze partijen goed voor 80 procent van alle huurhuizen in Nederland.

Mensen die hun huur niet konden betalen kregen bijvoorbeeld een huurkorting of een betalingsregeling. In andere gevallen werd de huur tijdelijk opgeschort. Hierdoor nam in de eerste helft van 2020 het aantal uitzettingen met meer dan 50 procent af, aldus het ministerie.

Bij extreme overlast of criminele activiteiten wordt er wel alsnog overgegaan tot uitzetting. Ook als het de verhuurder niet lukt contact te leggen met een huurder, de huurder weigert mee te werken aan een betalingsregeling of er sprake is van een enorme stapeling van schulden, kan er van de afspraken worden afgeweken.

De afspraken lopen nu in ieder geval tot begin volgend jaar. Dan gaat het ministerie opnieuw met de verhuurders bekijken of verdere verlenging noodzakelijk is.

Update 16:39 – ‘Verschuif nachtvluchten naar de dag tijdens coronatijd’

Nachtvluchten moeten worden verplaatst naar de dag, vindt Natuur en Milieufederatie Noord-Holland. Verplaatsen kan nu, omdat er vanwege de coronacrisis veel minder wordt gevlogen, aldus de organisatie. Zij roept Schiphol, luchtvaartmaatschappijen en minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur op hier snel werk van te maken.

Uit onderzoek in opdracht van de federatie blijkt dat er in augustus 1883 nachtvluchten plaatsvonden van en naar Schiphol, waarvan 839 vakantievluchten. Die nachtvluchten zijn in coronatijd “overbodig” en verstoren de slaap van bewoners onder de vliegroute tientallen keren per nacht, aldus de milieuorganisatie. Nachtvluchten kunnen makkelijk overdag gevlogen worden, omdat er vanwege de coronacrisis voldoende ruimte is op Schiphol.

Volgens een woordvoerder van Schiphol ligt het echter ingewikkelder. “Er zijn Europese afspraken over welke luchtvaartmaatschappij op welke tijd mag starten en landen. Die tijdslots zijn vergeven, ook al wordt er nu geen gebruik van gemaakt vanwege de coronacrisis. Het is daarom juridisch niet zomaar mogelijk om nachtvluchten naar de dag te verschuiven.” Luchtvaartmaatschappijen die zowel in de nacht- als overdag tijdslots hebben, zouden dit zelf wel kunnen doen, aldus de woordvoerder.

Hij benadrukt dat Schiphol achter het verminderen van het aantal nachtvluchten staat. “Daar zijn ook al afspraken over gemaakt. Het afschalen van het aantal nachtvluchten kan de hinder voor mensen doen afnemen. Dat vinden wij ook een prima ontwikkeling.”

Update 15:23 – Mondkapjesplicht mogelijk half november ingevoerd

Het dragen van mondkapjes in de openbare binnenruimte wordt mogelijk vanaf media november verplicht. De regeling wordt meegenomen in de spoedcoronawet die de Eerste Kamer op 26 oktober behandelt, zei zorgminister en vicepremier Hugo de Jonge vrijdag na de wekelijkse ministerraad. De Jonge verving premier Mark Rutte.

“We bereiden een ministeriële regeling voor onder die wet. Dat is de snelste manier om het juridisch geregeld te krijgen. Als we dan heel erg haast maken met de invoeringsdatum, dan zou die half november daadwerkelijk als een plicht kunnen worden ingevoerd”, zei De Jonge. “Maar tot die tijd: gewoon een mondkapje op.”

Lees ook: Steeds meer mensen zijn bang om corona te krijgen

De spoedwet moet de coronamaatregelen die het kabinet tot dusver trof een steviger juridische basis geven. Nu worden nog beperkingen opgelegd via noodverordeningen. De Tweede Kamer heeft al ingestemd met de coronawet.

Update 14:21 – Opnieuw dagrecord aantal besmettingen: 7997 nieuwe nieuwe gevallen gemeld

De tweede coronagolf lijkt vooralsnog niet de piek te hebben bereikt. Tussen donderdagochtend en vrijdagochtend zijn 7997 nieuwe coronagevallen geregistreerd. Dat is opnieuw een dagrecord. Op donderdag had het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) 7825 positieve tests gemeld. Het waren er aanvankelijk 7833, maar dat is vrijdag bijgesteld.

In de regio Amsterdam-Amstelland kwamen de meeste positieve tests gevolgd door Rotterdam-Rijnmond. In de afgelopen zeven dagen zijn iets meer dan 50.000 nieuwe besmettingen gemeld. Sinds het begin van de uitbraak zijn bijna 212.000 mensen in Nederland positief getest. Binnen twee maanden is het aantal gevallen verdrievoudigd. Op 1 september stond de teller nog op 71.000 positief geteste mensen.

Het aantal sterfgevallen steeg afgelopen etmaal met 17. Dat wil niet zeggen dat al deze mensen in de afgelopen 24 uur zijn overleden. Zulke informatie wordt soms met wat vertraging doorgegeven. Tussen woensdagochtend en donderdagochtend waren 29 sterfgevallen gemeld.

Update 14:13 – ‘Coronahelikopter’ gaat vanaf maandag weer vliegen

De Lifeliner 5, de speciaal voor vervoer van ernstige coronapatiënten ingerichte traumahelikopter, gaat vanaf maandag weer vliegen vanaf vliegbasis Volkel in Noord-Brabant. Het academische ziekenhuis Radboudumc in Nijmegen zorgt samen met mobiele medische teams van andere ziekenhuizen voor de bemanning met een spoedarts en een speciale verpleegkundige, aldus het ziekenhuis en ANWB Medical Air Assistance, operator van de traumahelikopters die in Nederland vliegen.

De helikopter die nu coronapatiënten gaat vervoeren die intensieve zorg nodig hebben, is gewoonlijk in gebruik om ernstig zieke patiënten op te halen vanaf de Waddeneilanden. In het voorjaar is deze traumahelikopter ook ingezet voor coronavervoer in Nederland en Duitsland. Toen zijn tot eind mei 66 coronapatiënten uit heel Nederland overgebracht naar Duitse ziekenhuizen.

Het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding LCPS selecteert welke patiënten naar Duitsland worden gebracht. Daar zijn op dit moment op intensive care-afdelingen 71 bedden beschikbaar voor Nederlanders. Waarschijnlijk worden dit weekeinde al patiënten met een ambulance over de weg naar Duitse ziekenhuizen gebracht.

Update 14:03 – Minister Van Ark: alleen betaald voetbal gaat door, geen uitzondering voor andere sporten

Er blijft de komende weken alleen een uitzondering voor het betaald voetbal in de ere- en eerste divisie en het eredivisievoetbal voor vrouwen. Dat liet minister Tamara van Ark (Sport) na de ministerraad weten.

Het kabinet verklaarde dinsdag bij de afkondiging van de gedeeltelijke lockdown dat het betaalde voetbal op de hoogste niveaus door mag gaan. Later kwam daar ook nog het vrouwenvoetbal bij.

Maar andere topsporters willen ook dat hun sport door mag gaan. Sportkoepel NOC*NSF kondigde vrijdag aan bij het kabinet te gaan pleiten om de topcompetities onder strenge voorwaarden van de coronaprotocollen toch door te laten gaan. “We hebben een grens getrokken”, aldus Van Ark. “Ik kan de groepen nu niet nog verder oprekken.”

Update 13:48 – ‘2021 wordt het jaar van de coronavaccins’

Het zal “heel moeilijk, vrijwel onmogelijk” worden om nog voor het einde van het jaar een vaccin tegen het coronavirus op de markt te brengen, maar in de loop van volgend jaar komen “zeer waarschijnlijk” meerdere vaccins beschikbaar. Dat heeft de directeur van het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA), Guido Rasi, vrijdag gezeg tegen de Italiaanse zender Sky TG24.

“Het jaar van het vaccin zal 2021 zijn, en we hopen dat dit het jaar van vaccins zal zijn, meer dan één”, vertelt Rasi. Het EMA bestudeert momenteel twee potentiële vaccins. Dit zijn AZD1222 van AstraZeneca en de universiteit van Oxford, en BNT162b2 van de bedrijven BioNTech en Pfizer. In de loop van volgende week komt daar waarschijnlijk een derde kandidaat bij. Rasi heeft de naam daarvan niet bekendgemaakt.

Zo’n studie wordt een ‘rolling review’ genoemd. Daarbij kijkt het EMA mee met de onderzoekers naar de binnenkomende resultaten, nog voordat een officiële aanvraag is ingediend. Het EMA kan dan sneller een besluit over toelating nemen. Het EMA gaat over de toelating van vaccins en geneesmiddelen tot de Europese markt. De organisatie is in Amsterdam gevestigd.

Update 12:57 – Roosendaals café bestraft na feest waarbij coronamaatregelen niet werden nageleefd

De gemeente Roosendaal neemt maatregelen tegen feestcafé Bij Moeders in het centrum van de stad. In het café werd woensdagavond, vlak voor de horeca vier weken dicht moet, gefeest waarbij geen afstand werd gehouden. Op beelden die rondgingen was bovendien te zien dat er meer dan dertig mensen in het café aanwezig waren, aldus de gemeente vrijdag.

Zodra de horeca weer open mag, moet het café daarom zes maanden lang twee uur eerder de deuren sluiten, om 02.00 uur in plaats van om 04.00 uur. Bij Moeders kreeg al twee keer eerder dit jaar een waarschuwing, aldus een woordvoerder van de gemeente. In juli hielden niet alle gasten in het café zich aan de regel om te blijven zitten, in oktober was het café nog geopend na de verplichte sluitingstijd.

Lees ook: Feestende menigte op Plein in Den Haag was ‘momentopname’, politici en KHN reageren ontzet

Ook in café-restaurant Luden in Den Haag hielden mensen zich woensdagavond niet aan de coronaregels. Op het terras werd uitbundig feest gevierd. Politici spraken schande van de situatie. De gemeente Den Haag moet nog beslissen of er maatregelen tegen het café worden genomen.

Update 12:45 – Het blijft rustiger worden op de weg en in het openbaar vervoer

Nederlanders stapten deze week weer minder in een auto, trein, bus, tram, metro of op een veerpont. Daarmee lijken ze gehoor te geven aan het dringende verzoek van het kabinet om waar mogelijk thuis te werken en minder te reizen. Dat blijkt uit cijfers van ov-chipkaartbedrijf Translink en de Nationale Databank Wegverkeersgegevens (NDW).

Afgelopen maandag stapten reizigers 1,9 miljoen keer in bij het openbaar vervoer. Voor het eerst sinds eind augustus dook het aantal ‘check-ins’ onder de 2 miljoen op een doordeweekse dag. Dinsdag en woensdag lag het aantal check-ins weer onder deze grens. Daarmee stapten zo’n 60 procent minder Nederlanders in een trein, bus, tram, metro of op een veerpont vergeleken met dezelfde dag in 2019.

Ook op de weg wordt het met de week rustiger. Deze week reden op een doordeweekse dag tussen 08.00 en 09.00 uur gemiddeld 524 auto’s voorbij op een druk verkeerspunt. Vorige week waren dat er nog 559 en de week daarvoor 584. Dat baseert de NDW op metingen bij tweehonderd locaties verspreid over het land, met name snelwegen.

Ook aan de locatiegegevens die Google bijhoudt is te zien dat mensen meer thuisblijven. Mensen gingen vorige week minder naar kantoor dan een week eerder. Ook gingen zij minder op stap. Ze lieten zich minder zien in plekken als restaurants, winkelcentra en bioscopen. Deze week is de horeca vanaf donderdag gesloten.

Update 12:27 – ‘Nederlandse winkelstraten leger na nieuwe coronamaatregelen’

De strengere coronamaatregelen lijken effect te hebben op de drukte in de winkelstraat. Volgens onderzoekers van Bureau RMC was donderdag sprake van een grote terugloop van het aantal bezoekers. Ze houden al langer gegevens bij over het aantal mensen dat door winkelstraten loopt.

Gekeken naar het gehele jaar is het normaal gesproken op de donderdag gemiddeld 13 procent drukker dan op de woensdag, legt RMC uit. Maar deze donderdag was het juist 7 procent rustiger dan een dag eerder. De onderzoekers merken op dat het wel 11 procent drukker was dan vorige week donderdag, maar dat heeft waarschijnlijk vooral te maken met het slechte weer van vorige week. “Vergelijken we de drukte van donderdag met die van een jaar eerder dan zien we 65 procent minder bezoekers in winkelstraten.”

Update 12:15 – Dringend advies Hersteld Hervormde Kerk: maximaal 30 personen

De Hersteld Hervormde Kerk (HHK) geeft het dringende advies aan haar gemeenten om een maximum van dertig bezoekers per dienst aan te houden. Dat maakte een woordvoerder van de HHK vrijdagochtend bekend. Daarmee geeft HHK gehoor aan de oproep van minister Ferd Grapperhaus zich te houden aan de landelijk geldende groepsgrootte in een ruimte. Afgelopen weken ontstond commotie toen verschillende kerken, waaronder de Hersteld Hervormde Gemeente in Staphorst, veel meer dan dertig mensen toelieten bij een kerkdienst.

Het dringende advies dat nu wordt gegeven, volgt na een overleg van de landelijke koepel naar aanleiding van de persconferentie van premier Rutte dinsdag.

Geloofsdiensten hebben de vrijheid meer mensen toe te laten bij een dienst, maar van die uitzonderingspositie wil de HHK nu geen gebruik meer maken. De koepel geeft het dringend advies aan haar 118 gemeenten niet meer dan dertig bezoekers boven de achttien jaar bij een dienst toe te laten.

Update: 12:01- RIVM: angst om besmet te raken neemt toe

Mensen maken zich steeds meer zorgen dat zij ook het coronavirus kunnen oplopen, nu het aantal besmettingen stijgt. Een op de vijf mensen denkt in de komende tijd waarschijnlijk besmet te worden. Dat is bijna twee keer zoveel als een maand geleden.

In een enquête van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) zegt de helft van de ondervraagden bezorgd te zijn. Drie op de tien mensen voelen zich hulpeloos en bang en zijn gestrest. Volgens het RIVM is dit vergelijkbaar met het gevoel onder Nederlanders in april, tijdens de eerste coronagolf.

Lees meer.

Update 11:48 – Burgemeesters en kabinet bespreken strenger handhaven lockdown

De veiligheidsregio’s en het kabinet gaan maandag afspraken maken over het “steviger handhaven” van de gedeeltelijke lockdown, aldus minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid). “Dan gaan we echt met zijn allen op dezelfde manier handhaven.”

Tijdens de eerste lockdown in het voorjaar waren er klachten over verschillen in handhaving in het land. In de ene gemeente kreeg je een boete voor een overtreding van de coronaregels terwijl in een andere gemeente mensen er met een waarschuwing van af kwamen.

Grapperhaus heeft vrijdagmorgen met politie, Openbaar Ministerie en de voorzitter van de veiligheidsregio’s gesproken over de handhaving van de maatregelen die dinsdagavond door het kabinet zijn afgekondigd in de strijd tegen het coronavrius. De stappen zijn nodig omdat het aantal besmettingen snel stijgt.

Politie en Openbaar Ministerie ontwerpen eerst samen een arrangement voor de handhaving, aldus de bewindsman. De politie heeft volgens hem eerder al gezegd de prioriteit te leggen bij het handhaven van het alcoholverbod, de sluiting van de horeca en de groepsgrootte.

Op een overtreding van de coronaregels staat een boete van 95 euro. Die was eerder nog 390 euro plus een strafblad. De Tweede Kamer wilde van de hoge boete af. De boetes voor bedrijven zijn aanzienlijk hoger.

Update 11:24 – Rotterdams restaurant Joelia beëindigt hotel-diner-arrangementen

Het Rotterdams sterrenrestaurant Joelia is per direct gestopt met de hotel-diner-arrangementen die het aanbood. Dat heeft Mario Ridder van Joelia vrijdag gemeld. Hij zei dat dit besluit is genomen in goed overleg met de gemeente Rotterdam.

Joelia aan de Coolsingel bleef ondanks de coronamaatregelen toch mensen ontvangen omdat ze via het naastgelegen Hilton Hotel naar binnen konden. Voor 10 euro extra werden ze daar dan als hotelgast geregistreerd.

Het liveblog gaat verder onder de video:


Eigenaar Mario Ridder schrijft in een persverklaring dat het niet gaat om een “slimme truc”. Restaurants in hotels mogen open blijven en mogen ook eten uitserveren voor gasten van het hotel. “Het is vervelend om te beleven dat het supplement dat berekend wordt voor de hotelkamer een zeer negatieve mediastroom in gang heeft gebracht.”

De ondernemer benadrukt dat het moeilijke tijden zijn voor iedereen en dat het “nooit onze bedoeling is geweest om mensen voor het hoofd te stoten.”

Update 10:55 – Nederland en België: reis niet over de grens

Nederlanders en Belgen moeten voorlopig niet over de grens reizen, tenzij dat echt noodzakelijk is. Die dringende oproep doen de regeringen van de twee landen. Als mensen wel heen en weer blijven reizen, kan dat het aantal coronabesmettingen verder laten oplopen. Ondanks dat België sinds afgelopen dinsdag op ‘oranje’ staat blijft de grens wel open.

“Het beperken van sociale contacten, ook internationaal, is het sleutelelement in de strijd tegen het virus”, schrijven minister Ferd Grapperhaus (Justitie) en de Belgische minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden in een gezamenlijke verklaring.

Het liveblog gaat verder onder de video:


“De grens oversteken voor een café- of restaurantbezoek of om een dagje te gaan winkelen versterkt de verdere verspreiding van het virus aan beide kanten van de grens”, aldus Verlinden. Als mensen zich nu niet aan de maatregelen houden “zullen we straks alle sociale contacten een halt moeten toeroepen. En dat wil niemand”.

Grapperhaus erkent dat de huidige maatregelen veel van mensen vragen. “Maar als we samen onze schouders eronder zetten krijgen we het coronavirus weer onder controle. Dat betekent dus ook: even niet op bezoek gaan bij onze Belgische buren. Ga niet de grens over als het niet hoeft.”

Update 09:52 – Veiligheidsregio onderzoekt ‘truc’ van sterrenrestaurant

Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond gaat kijken of de ‘truc’ die een Rotterdams sterrenrestaurant toepast om toch open te kunnen blijven wel is toegestaan. Het sterrenrestaurant Joelia aan de Coolsingel blijft toch mensen ontvangen omdat ze via het naastgelegen Hilton Hotel naar binnen kunnen. Voor 10 euro extra worden ze daar dan als hotelgast geregistreerd.

“We zeggen tegen mensen, zoek de grenzen niet op, net als premier Mark Rutte heeft gezegd. We gaan daarom naar deze constructie kijken”, aldus een woordvoerder van de veiligheidsregio naar aanleiding van een bericht in het AD.

Chef-kok Mario Ridder denkt niet dat hij iets verkeerd doet. “Dit valt binnen de regels. Als je hotelgast bent, mag je gebruik maken van de faciliteiten van het hotel. Dus ook van het restaurant dat een entree via de lobby heeft. Binnen houden we ons uiteraard aan alle maatregelen zoals afstand houden, maximaal dertig mensen en geen alcohol na acht uur ‘s avond”, zegt hij tegen de krant.

Update 07:41 – Een op drie bewuster bezig met gezondheid sinds uitbraak corona

Een op de drie Nederlanders is bewuster bezig met de eigen gezondheid sinds de coronapandemie uitbrak. Vier op de tien Nederlanders zijn zich bewuster van waar ze staan qua gezondheid. Dat meldt zorgverzekeraar Zilveren Kruis op basis van onderzoek onder ruim 1500 Nederlanders dat is uitgevoerd door Motivaction.

Van de deelnemers gaf 82 procent aan dat ze bezig zijn met een gezonde leefstijl. Een beter voedingspatroon en meer beweging worden het meest genoemd. Meer kunnen genieten komt daar vlak achteraan.

Lees verder.

Update 06:18 – ‘Vertrouwen in vakantievouchers neemt rap af’

Het vertrouwen in vakantie- en vliegvouchers voor geschrapte pakketreizen en tickets slinkt met de dag. Dat meldt De Telegraaf op basis van een rondgang. Duizenden Nederlanders willen nu geld terug, omdat er dit jaar nauwelijks zicht is op alternatieve reizen.

Rechtsbijstandsverzekeraars, de Consumentenbond, claimbureaus en reiskoepel ANVR merken de laatste weken een groeiende vraag naar geld terug. Ook wordt vaker (juridische) hulp ingeroepen om het recht op geld terug nu te verzilveren, omdat veel gedupeerde reizigers vrezen dat het straks te laat is door een verwachte tsunami van faillissementen.

De tegoedbonnen voor (ANVR-)pakketvakanties zijn dit jaar nog gedekt door garantiefonds SGR tegen bankroet. Losse vliegtickets niet. Er staat naar schatting voor zo’n 3 miljard euro uit aan vouchers.

Donkere wolken stapelen zich boven de reisindustrie op, stelt Erik-Jan Reuver van SGR, die de (ANVR-)pakketvouchers dekt tegen bankroet, met uitgifte tot 31 december 2020. “Daarna kunnen we dat risico zelf niet langer opbrengen. We zijn in gesprek met Economische Zaken over een speciale voucherbank met langlopende zachte leningen voor touroperators om hun klantschulden af te lossen.”

Update 06:04 – Vorige week 150 mensen meer overleden dan gewoonlijk

Vorige week zijn er naar schatting 2950 mensen overleden, ongeveer 150 meer dan verwacht voor deze periode. Volgens statistiekbureau CBS valt de hogere sterfte samen met de opkomende tweede golf van de corona-epidemie in Nederland. Het aantal overledenen is wel iets lager dan in de voorgaande week, toen er 2977 mensen doodgingen.

In week 41, van 5 tot en met 11 oktober, overleden volgens de cijfers in totaal 109 Covid-19-patiënten, in week 40 waren dat er 101. In week 39 waren het er nog 81. Het CBS benadrukt dat mogelijk niet iedereen met corona zich laat testen en dat daarnaast de registratie kan achterlopen, wat betekent dat het werkelijke aantal overleden mensen met corona waarschijnlijk hoger ligt.

Tijdens de eerste coronagolf was het sterftecijfer negen weken lang hoger dan normaal. Er overleden in totaal tijdens de eerste golf tienduizend mensen bij wie Covid-19 de vermoedelijke doodsoorzaak was. Daarna zakte het sterftecijfer. Halverwege augustus, in week 33 en 34 was het sterftecijfer ook hoger dan verwacht, vanwege de hittegolf.