Gezondheid

Dit staat je te wachten als er lood in je drinkwater zit

Door heel Nederland zitten in oude huizen te hoge concentraties lood in de leidingen. Dat lood kan behoorlijk schadelijk zijn voor je gezondheid en de loden leidingen moeten dan ook eigenlijk vervangen worden. Maar dat heeft voor zowel huiseigenaren als huurders behoorlijk wat voeten in de aarde.

Via de oude leidingen, die kunnen voorkomen in woningen die gebouwd zijn voor 1960, kunnen looddeeltjes in je drinkwater terechtkomen. Dat is vooral een risico voor zwangere vrouwen en kinderen tot en met 7 jaar.

Het drinken van water met looddeeltjes kan op de lange termijn leiden tot flinke hersenschade, stelt hoogleraar toxicologie van Martin van den Berg. “Lood is bewezen slecht voor mensen. Je IQ kan erdoor verlagen met wel vijf punten en je kan er concentratieproblemen door krijgen.”

Lees ook: Lood gevonden in leidingen bij zes schoolgebouwen Utrecht

Kopers duizenden euro’s lichter

Drinkwaterbedrijven hebben vrijwel alle bekende loden leidingen in het verleden al vervangen, maar daarmee ben je er nog lang niet. Als je een koophuis hebt, zijn de leidingen binnenin je huis namelijk je eigen verantwoordelijkheid. En de kosten om ze te vervangen zijn niet mals.

Uit een rondgang van Hart van Nederland blijkt dat loodgieters tot wel drieduizend euro vragen voor het vervangen van loden aansluitingen. De kostprijs is afhankelijk van hoe goed bereikbaar ze zijn en om hoeveel meter aan leidingen het gaat.

De kosten kunnen zelfs nog verder oplopen als complete keukens, badkamers of vloeren moeten worden opengebroken om bij de leidingen te komen. “Soms moeten we het halve huis slopen”, zegt een loodgieter uit Amersfoort.

Huurders afhankelijk van verhuurder

Als je een woning huurt hoef je niet zelf de portemonnee te trekken, dan kun je aankloppen bij je verhuurder. Je bent dan wel afhankelijk van de grillen van je verhuurder. Zo vreest Melanie de Graaf uit Amsterdam dat ze nog jarenlang naar de supermarkt moet voor schoon drinkwater.

Een week geleden ontdekte ze dat in haar leidingen 115 microgram lood zit, terwijl maximaal 10 microgram toegestaan is. Kraanwater dronk ze al sinds augustus niet meer, toen werd duidelijk dat verschillende leidingen in haar wijk vervuild zijn. Vanwege de hoge concentratie lood durft ze haar kinderen nu zelfs niet meer in bad te doen.

Lees ook: ‘Vervang zo snel mogelijk de loden leidingen in je woning’

Melanie woont in Amsterdam-Noord met haar man en vier kleine kinderen. Ze worden nu door de medische mallemolen gehaald. Mogelijk hebben ze achttien jaar lang vergiftigd water gedronken. “We zijn deze week in het ziekenhuis geweest voor het bloedonderzoek en moeten ook urineonderzoek doen. Mijn man en twee kinderen hebben al gezondheidsklachten die mogelijk aan het lood te linken zijn.”

Hoelang Melanie en haar gezin nog moeten leven met het vervuilde water, is ze compleet onduidelijk. Haar woningcorporatie Ymere laat aan Hart van Nederland weten dat ze het gezin gaan benaderen voor een ‘maatwerkoplossing’.

‘Overheid moet steun bieden’

Voor huiseigenaren en woningcorporaties zal het vervangen van de leidingen een flinke opgave zijn. Toxicoloog Martin van den Berg vindt het ‘een grof schandaal’  dat de Nederlandse overheid hen geen helpende hand biedt. “Maak het belastingaftrekbaar of geef subsidie. Dat moet zo snel mogelijk gebeuren. Het is bizar dat in zo’n rijk land de overheid het niet stimuleert op dit aan te pakken.”

Hij herhaalt nog maar eens: “Lood is echt schadelijk, vooral voor kleine kinderen. De norm is er niet voor niets. Er is zelfs discussie of de norm niet naar 5 microgram moet in plaats van 10. Zelfs bij de huidige norm zijn ze dus niet zeker over de gevolgen.”