Gezondheid

WNF slaat alarm: helft wilde dieren in Nederland verdwenen door stikstof

Het gaat slechter dan ooit met de Nederlandse natuur. De populaties wilde dieren in natuurparken, op agrarisch landschap en op de heide is gehalveerd. De belangrijkste oorzaak: stikstof.

Verschillende vogels, vlinders en reptielensoorten die vroeger algemeen voorkwamen zijn tegenwoordig zeldzaam. Dat constateert het Wereld Natuur Fonds op basis van een nieuw rapport over de biodiversiteit in ons land.

‘Hele keten heeft last van slechte natuur’

Uit het Living Planet Report blijkt dat dieren in heidegebieden het hardst worden getroffen. In sommige heidegebieden is het aantal dierpopulaties gekelderd met bijna 70 procent. Planten en dieren in die gebieden zijn volgens WNF slecht bestand tegen hoge concentraties stikstof.

Unieke planten van het heidelandschap worden vaak overwoekerd door snel groeiende grassen die van stikstof houden. Dat heeft ook effect op de dieren: veel vlinders en andere insecten zien namelijk hun voedselplanten verdwijnen. Het tekort aan insecten werkt vervolgens negatief door op insectenetende dieren, zoals vogels.

Ook in agrarisch gebied verdwijnen veel dieren. Van de veldleeuwerik, patrijs en de kemphaan blijven er niet veel meer over. Het rapport noemt de achteruitgang van vlindersoorten op het boerenland ‘schrikbarend’: op sommige plekken is van vlindersoorten nog maar 60 procent over.

‘Boeren moeten omslag maken’

De hoge concentraties stikstof in heidegebied worden volgens het WNF voornamelijk veroorzaakt door stikstofuitstoot afkomstig uit de veehouderij. De vermindering van het aantal wilde dieren op het boerenland komt door de intensieve landbouw, verdroging en het gebruik van bestrijdingsmiddelen.

Lees ook: ‘Honderden miljoenen om boeren uit te kopen of te verduurzamen’

Het alarmerende rapport dringt aan op een snelle vermindering van de stikstofuitstoot door boeren. “Er zijn forse investeringen nodig in de kwaliteit en kwantiteit van natuur én in een omslag van de landbouw.”

Bosgebieden hebben al laten zien dat herstel mogelijk is. In gebieden waar de stikstofneerslag de afgelopen jaren flink daalde, groeide de omvang van dierpopulaties met 24 procent.