Opmerkelijk

'Spookzoon' Jan uit Ruinerwold zou naar Canada zijn gereisd: kan dat wel?

Het nieuws dat Jan, de oudste zoon van het ‘spookgezin’ uit Ruinerwold, naar Canada is gereisd, roept nogal wat vragen op. Want hoe kan iemand die niet is ingeschreven bij de gemeente, het vliegtuig pakken naar een ander continent?

Volgens De Telegraaf schreef Jan in november 2015 op Facebook dat hij op bezoek was bij de boerderij van zijn tante in Canada. Ook in mei van dit jaar zou de zoon uit het spookgezin opnieuw naar het land zijn gereisd. Maar hoe betrouwbaar zijn zijn berichten op sociale media?

Geen BSN, geen paspoort

Kort gezegd: als je niet staat ingeschreven in de gemeentelijke basisadministratie, heb je geen burgerservicenummer (BSN). En zonder BSN kun je geen paspoort aanvragen. “Je hebt de gegevens nodig die op een identiteitsbewijs staan, waaronder een BSN”, vertelt een woordvoerder van de Nederlandse Vereniging van Gemeenten.

Lees ook: ‘Zoon gezin Ruinerwold was al twee keer in Canada’

Ook Steven Comba, woordvoerder bij de Koninklijke Marechaussee, zegt dat reizen zonder paspoort geen optie is. “Je mag niet reizen zonder geldig identiteitsbewijs. Zelfs als je naar een Schengenland gaat, en dus geen paspoortcontrole hebt, moet je er eentje bij je hebben.” Via België of Duitsland reizen heeft ook geen nut: “Ook daar gelden dezelfde regels.”

Niet langs de douane

Daarnaast benadrukt Comba dat het niet mogelijk is om vanaf Schiphol naar Canada te vliegen zonder een paspoortcontrole tegen te komen. “Je gaat hoe dan ook langs een controlepunt. Heb je een paspoort bij je en geeft deze geen melding in het systeem? Dan kun je gewoon reizen.

En als je geen paspoort hebt? “Dan kun je ook niet vliegen”, stelt Comba duidelijk.

Kopen op dark web

Zijn er ook andere manieren om aan een paspoort te komen? Zeker, vertelt Sanne Maasakkers, zij is ethisch hacker bij computerbeveiligingsbedrijf Fox-IT. Volgens haar is het niet heel moeilijk om er eentje te kopen.

Het kan via het ‘dark web’, een deel van het internet dat moeilijk te vinden is. Het ‘geheime’ internet wordt veel gebruikt door criminelen die bijvoorbeeld wapens willen kopen. Niet bepaald legaal dus.

Lees ook: Mysterie rondom spookgezin uit Ruinerwold: wat weten we tot nu toe?

Gestolen gegevens

Volgens Maasakkers zijn er grofweg drie manieren om illegaal aan een paspoort te komen. “Je kunt een paspoort kopen dat iemand een keer is verloren.”

Ook kun je volgens de hacker een paspoort kopen op basis van gegevens die al bestaan, “waar jouw foto dan bij wordt geplakt”. “Die gegevens kunnen door bijvoorbeeld een datalek in verkeerde handen zijn gevallen.”

Tot slot kun je ook een heel nieuw paspoort bestellen. “Voor 300 tot 500 euro heb je een neppaspoort.”

Facebook niet betrouwbaar

De belangrijkste vraag is en blijft: is de zoon uit Ruinerwold überhaupt in Canada geweest? Hoewel hij op Facebook aangeeft van wel, hoeft dat helemaal niet waar te zijn.

Een locatie op Facebook zegt Maasakkers volgens niet veel. “Als je een week na je vakantie nog even een foto wilt uploaden, kun je gewoon vakantielocatie taggen. Je hoeft niet op die plaats te zijn.”